NGHIÊN CỨU ẢNH HƯỞNG CỦA CHẤT BÔI TRƠN ĐẾN QUY TRÌNH CÔNG NGHỆ DẬP NGUỘI ĐINH TÁN LÀM TỪ HỢP KIM CHỊU NHIỆT

STUDY ON THE EFFECT OF LUBRICANTS ON THE COLD HEADING PROCESS OF HEAT-RESISTANT ALLOY RIVETS

Abstract

Bài báo trình bày kết quả nghiên cứu ảnh hưởng của chất bôi trơn đến quy trình dập nguội đinh tán làm từ hợp kim chịu nhiệt CrNi60WTi. Mục tiêu nghiên cứu là đánh giá tác động của điều kiện ma sát đến lực biến dạng và trạng thái ứng suất của dụng cụ trong quá trình tạo hình. Nghiên cứu được thực hiện bằng cách kết hợp thực nghiệm dập trên máy LFM250 ở nhiệt độ phòng với mô phỏng số bằng phần mềm QForm 10.3.3. Vật liệu mô phỏng được xây dựng trên cơ sở dữ liệu thực nghiệm nén mẫu và mô tả bằng phương trình Hensel–Spittel. Quá trình dập được khảo sát trong các trường hợp không bôi trơn, sử dụng Zetcut 165 và sử dụng ONV120. Kết quả cho thấy ứng suất nén trong áo cối thay đổi đáng kể theo vị trí, và vùng nguy hiểm nhất đối với độ bền dụng cụ là khu vực tiếp xúc giữa đầu cối và vỏ đỡ. Ảnh hưởng của ma sát đến ứng suất nén của dụng cụ không lớn trong khoảng hệ số ma sát khảo sát, nhưng ảnh hưởng rõ rệt đến lực tạo hình. Việc sử dụng chất bôi trơn giúp giảm lực dập khoảng 20–25% so với trường hợp không bôi trơn. Trong các loại khảo sát, dầu bôi trơn ONV120 cho hiệu quả tốt nhất trong việc giảm lực tạo hình và ứng suất tiếp xúc, qua đó góp phần nâng cao tuổi thọ dụng cụ.