KHÁT VỌNG SINH TỒN TRONG TẬP TRUYỆN NGƯỜI TỊ NẠN CỦA NGUYỄN THANH VIỆT

THE ASPIRATION FOR SURVIVAL IN THE REFUGEES BY VIET THANH NGUYEN

Tóm tắt

Di dân và lưu vong luôn là những chủ đề nhức nhối mang tính thời đại, để lại nhiều vết thương sâu hoắm trong tâm thức con người. Trong dòng chảy văn học đương đại, những câu chuyện về sự chia ly và nỗ lực bám rễ tại vùng đất mới đã trở thành một nguồn cảm hứng lớn. Đóng góp vào diễn đàn học thuật này, bài viết khảo sát khát vọng sinh tồn trong tập truyện ngắn Người tị nạn của Nguyễn Thanh Việt như một động năng trung tâm chi phối đời sống nhân vật trong bối cảnh ly hương, chiến tranh và hội nhập văn hóa. Để bóc tách những tầng vỉa phức tạp của chấn thương tâm lý và khát khao sống sót, nghiên cứu đã vận dụng một lăng kính lý thuyết chuyên sâu. Cụ thể, dựa trên tiếp cận phân tâm học, đặc biệt là cặp xung năng sống - xung năng chết của Sigmund Freud cùng các cơ chế phòng vệ của cái Tôi, bài viết cho thấy sinh tồn trong thế giới tự sự Nguyễn Thanh Việt không chỉ nhằm duy trì sự sống thể xác mà còn là nỗ lực gìn giữ phẩm giá, gia đình và căn tính. Bằng thao tác đọc sâu văn bản, nghiên cứu đã tiến hành giải mã hệ thống nhân vật và những xung đột nội tâm gay gắt của họ. Thông qua các tình huống truyện và trải nghiệm sang chấn, bài viết làm rõ ba biểu hiện chính của khát vọng sinh tồn: khả năng chịu đựng như một phản ứng tự vệ bản năng; quá trình thích nghi thông qua các cơ chế tâm lý và tái cấu trúc bản sắc; và nỗ lực khẳng định bản thân bằng việc tổ chức lại kýức, phản kháng và lựa chọn con đường tự chủ. Tổng hợp những luận điểm cốt lõi nêu trên, nghiên cứu đã khắc họa thành công bức tranh đa diện về thân phận người nhập cư. Qua đó, Người tị nạn được nhìn nhận như một diễn ngôn nhân văn sâu sắc về sức bền tinh thần và khả năng tái tạo đời sống con người trong cảnh lưu vong, đồng thời khẳng định tài năng nghệ thuật xuất chúng của tác giả trên văn đàn quốc tế.