NGUYỄN ĐÌNH CHIÊM VÀ HAI VỞ TUỒNG NÔM PHONG BA ĐÌNH, PHẤN TRANG LẦU
NGUYEN DINH CHIEM AND TWO NOM DRAMATIC WORKS: PHONG BA DINH (風波亭) AND PHAN TRANG LAU (粉粧樓)
DOI:
https://doi.org/10.65934/mkusj.2026.44.1251Từ khóa:
Nguyễn Đình Chiêm 阮廷瞻, tuồng Nôm, Phong Ba đình 風波亭, Phấn Trang lầu粉粧樓, Nê mã độ Khương Vương 泥馬渡康王, Võ Tòng 武松Tóm tắt
Nguyễn Đình Chiêm là con trai thứ bảy trong sáu người con của thi hào Nguyễn Đình Chiểu. Ông tiếp nối truyền thống gia đình với nghề dạy học và bốc thuốc, đồng thời tham gia sáng tác văn chương, đặc biệt là soạn tuồng hát bội. Sách vở xuất bản trước năm 1945 đã từng ghi ông có sáng tác hai vở tuồng nổi tiếng là Phong Ba đình 風波亭và Phấn Trang lầu 粉粧樓, tuy nhiên từ lâu hai tác phẩm này đã bị coi là thất truyền. May mắn trong quá trình tìm hiểu về cuộc đời và sự nghiệp của Nguyễn Đình Chiểu cũng như về tuồng hát bội Nam Kỳ, chúng tôi đã tìm được hai vở tuồng này: một là bản in quốc ngữ vở Phong Ba đình xuất bản năm 1929, hiện lưu trữ tại Thư viện Quốc gia Pháp; hai là bản Nôm chép tay vở tuồng Phấn Trang lầu. Việc tìm thấy các văn bản này không chỉ xác nhận những ghi chép trước đây về tác giả Nguyễn Đình Chiêm mà còn bổ sung thêm tư liệu cho việc nghiên cứu sự nghiệp văn học của Nguyễn Đình Chiêm, cũng như văn học Nôm và sân khấu truyền thống ở Nam Bộ. Bài viết giới thiệu văn bản, nội dung và bước đầu phân tích giá trị của hai vở tuồng.